Circulaire voedselketen schreeuwt om data

Brood van reststromen uit het bierbrouwproces, ‘leren’ tassen van afgedankt fruit en bier van anders verspilde aardappelen: de mogelijkheden om reststromen uit het voedselproductieproces te upcyclen worden steeds zichtbaarder en innovatiever. Hoopgevende berichten, maar in de praktijk worden veel reststromen nog steeds hooguit gecomposteerd of verbrand.

Een gebrek aan inzicht en transparantie staat een circulaire voedselketen in de weg. Om reststromen op grote schaal te verwaarden, is het volgens ABN AMRO Sector Bankers Pierre Berntsen (agri), Rob Morren (food) en Henk Hofstede (retail) noodzakelijk dat boeren, producenten en foodretailers hun data efficiënt gaan ontsluiten en delen.

Een gebrek aan inzicht en transparantie staat een circulaire voedselketen in de weg.

“Circulaire voedselketen schreeuwt om data. Lees opiniestuk @abnamro dat geschreven is voor de @nrclive serie over de kracht van circulair”
Tweet this!

Het verwaarden van reststromen in de voedselketen staat natuurlijk niet in de kinderschoenen. De agrarische sector hergebruikt voedselresten bijvoorbeeld op grote schaal als veevoer. De uitdaging is om minder voor de hand liggende initiatieven en samenwerkingsverbanden een kans te geven. Want de kansen voor het verwaarden van reststromen zijn talrijk, maar in de praktijk zitten er haken en ogen aan. Vaak blijkt dat bedrijven simpelweg niet van elkaar weten dat de reststroom van de één, de grondstof is voor de ander. Bovendien zijn voedselreststromen nu eenmaal beperkt houdbaar. Bedrijven moeten inzichtelijk maken waar reststromen zich bevinden, wanneer ze beschikbaar zijn en het liefst ook nog voor welke prijs. Dat vereist niet alleen samenwerking en afstemming in de keten, maar ook slimme systemen om data door de keten heen te delen.

Vaak blijkt dat bedrijven simpelweg niet van elkaar weten dat de reststroom van de één, de grondstof is voor de ander.

Impact van blockchain

Gelukkig is het technologische klimaat ons goed gezind. Een technologie als blockchain staat nog in de kinderschoenen, maar kan in de toekomst een grote impact hebben op het transparanter maken van reststromen in de voedselketen. Dankzij een blockchain kunnen partijen op een betrouwbare en efficiënte manier informatie vastleggen, inzien en uitwisselen. Zoals de transportbewegingen en herkomst van reststromen. Als reststromen in de blockchain worden vastgelegd, zijn ze eenvoudig te volgen en dus efficiënter te benutten.

Als reststromen in de blockchain worden vastgelegd, zijn ze eenvoudig te volgen en dus efficiënter te benutten.

Marktplaats voor reststromen

Ook initiatieven als Excess Materials Exchange helpen om vraag en aanbod beter op elkaar af te stemmen. Op de digitale marktplaats, in november gestart als pilot in Nederland, kunnen bedrijven reststromen kopen en verkopen. Het platform maakt gebruik van AI assisted software om actief te zoeken naar matches tussen vraag en aanbod én tussen materialen en de hoogwaardigste manier om ze opnieuw in te zetten. Vooral de potentie om verbindingen buiten de eigen keten te maken is groot. Agrifood-reststromen kunnen bijvoorbeeld ook worden verwaard als grondstof voor leerproducten, meubels en verpakkingen.

Hoe veelbelovend de technologische ontwikkelingen ook zijn, het verwaarden van reststromen begint bij de spelers in de voedselketen zelf.

Eigen proces onder de loep nemen

Hoe veelbelovend de technologische ontwikkelingen ook zijn, het verwaarden van reststromen begint bij de spelers in de voedselketen zelf. Voor alle boeren, producenten en foodretailers geldt: neem je eigen proces onder de loep. Wat gaat erin, wat gaat eruit, wat gooi je weg en waar liggen kansen om de grootste winst maken? Zowel voor de planeet als voor jezelf. Want reststromen hoeven geen afval of kostenpost te zijn, ze kunnen geld opleveren. Wacht niet tot een ander de regie pakt, maar ga op basis van de analyse van je eigen proces in gesprek met geschikte partners en zet samen de volgende stap naar een circulaire voedselketen.


Pierre Berntsen (Sector Banker Agri), Rob Morren (Sector Banker Food) en Henk Hofstede (Sector Banker Retail) volgen voor ABN AMRO sector trends o.a. over circulaire economie ontwikkelingen.  ABN AMRO is partner van de NRC Live serie over de kracht van circulair.


Bekijk programma