Circulair ondernemen: komende jaren zijn bepalend

De zomervakantie is voorbij en de formatie is in de eindfase gekomen. Wat het finale resultaat wordt weet niemand, maar dat het energie- en klimaatbeleid een heikel punt blijkt, is duidelijk. De invulling van een groen overheidsbeleid leidt tot veel discussie. Toch is het echt tijd om nu knopen door te hakken.

“Het wordt tijd dat wet- en regelgeving wordt geüpdated om duurzame transities te stimuleren @nrclive”
Tweet this!

De urgentie is immers hoog: in Nederland wordt slechts 5,9% van de verbruikte energie duurzaam opgewekt. We zijn daarmee een van de slechtst presterende landen in Europa. Ook voor wat betreft de eigen klimaatdoelstellingen lopen we achter.

In Nederland wordt slechts 5,9% van de verbruikte energie duurzaam opgewekt. We zijn daarmee een van de slechtst presterende landen in Europa

Een aantal Nederlandse ondernemers en startups zien in dat onze huidige lineaire economie, gebaseerd op (ver)koop, gebruik en weggooien van producten, onhoudbaar gaat worden: afvalbergen groeien en grondstoffen raken op. Zij beseffen dat we de wereld en steden waarin we leven duurzamer moeten maken om de leefbaarheid voor volgende generaties te kunnen waarborgen. Ze experimenteren met de mogelijkheden van een circulair businessmodel, gericht op het behoud van waarde en hergebruik van materialen en vermindering van grondstoffenverbruik.

Een aantal Nederlandse ondernemers en startups zien in dat onze huidige lineaire economie onhoudbaar gaat worden.

Wat mij betreft moet op dit gebied ook de overheid bijschakelen: er is nog een gebrek aan urgentie en maatregelen die circulair ondernemen stimuleren. Naast het hergebruik van grondstoffen, kunnen juist met dit model economische groei én energiebesparingen worden bereikt. Om daadwerkelijk stappen te kunnen nemen zijn duidelijke leiding en stevige maatregelen nodig. Het is namelijk niet eenvoudig. De overstap naar een circulair businessmodel vergt grote veranderingen; het productmodel waar we zo aan zijn gewend, maakt plaats voor een servicemodel.

Er is nog een gebrek aan urgentie en maatregelen die circulair ondernemen stimuleren.

Bij Philips verhuren we licht aan professionele gebruikers. De klant betaalt alleen voor het gebruik van licht en hoeft dus geen verlichting aan te schaffen. Klanten hebben vaak ook niet de behoefte om lampen of armaturen te bezitten, ze zijn in essentie geïnteresseerd in het hebben van goed licht. In dit model blijft Philips eigenaar en kunnen de armaturen en bijbehorende elektronica gemakkelijk worden teruggenomen voor hergebruik of upgrading. Het model werkt, omdat de cyclus, naast de duurzaamheidsvoordelen, klanten vooral ontzorgt. De risico’s voor verminderen, omdat de kosten exact voorspelbaar zijn en klanten beschikken over de laatste – en dus meest energiezuinige – led-technologie.

Het nieuwe kabinet en de overheid zouden zich actief achter het circulair ondernemerschap moeten scharen, het huidige beleid aanpassen en laten zien hoe duurzaam en succesvol ondernemen hand in hand kunnen gaan. De impact en de voordelen zijn immers het grootst als we het samen doen. Er is lef voor nodig om dit aan te pakken en ondernemers die experimenteren zouden beter gefaciliteerd moeten worden. Dan gaan we pas echt circulair zakendoen.

Het nieuwe kabinet en de overheid zouden zich actief achter het circulair ondernemerschap moeten scharen

Hoe kan Den Haag mee in deze ontwikkeling? Neem recreatieve sportverenigingen. Zij krijgen subsidies voor duurzame initiatieven. Licht is de grootste kostenpost voor een sportvereniging. De duurzaamheidssubsidie geldt echter alleen voor clubs die eigenaar zijn van de sportveldverlichting. Zij moeten dus zelf nieuwe verlichting kopen. Het zou juist verstandiger zijn, om sportverenigingen te subsidiëren die gebruik maken van het circulaire businessmodel. Hier betalen zij alleen voor het ‘gebruik’ van licht. Op die manier profiteren zij “dubbel” van circulair inkopen.

Het zou juist verstandiger zijn, om sportverenigingen te subsidiëren die gebruik maken van het circulaire businessmodel.

Wat het bedrijfsleven vraagt is actie en daadkracht van de overheid. Het wordt tijd dat onze wet- en regelgeving wordt geüpdatet om duurzame transities te stimuleren. Zodat nog veel meer bedrijven de mogelijkheden en kansen van een circulaire aanpak kunnen toepassen.

Het wordt tijd dat onze wet- en regelgeving wordt geüpdatet om duurzame transities te stimuleren.

Aan de circulaire koplopers van het Nederlandse bedrijfsleven ligt het niet. Of het nu om startups of multinationals gaat; ze zijn vastbesloten om bij te dragen aan de afgesproken duurzaamheidsdoelstellingen. Ze zijn uitdagend, maar niet onmogelijk. Het begin is er, maar we moeten nu handelen om echt vooruitgang te boeken, zodat de circulaire economie de nieuwe standaard wordt. We hebben nog een lange weg te gaan voordat dit model breed kan worden toegepast. Zoals Al Gore het zegt: “It’s right to save humanity. It’s wrong to pollute this world. It’s right to give hope to our future generation.” Laten we dat samen gaan doen. De komende jaren zullen bepalend zijn.


Al enkele jaren is Frank van der Vloed verantwoordelijk voor Lighting in de Benelux. In 1987 begon hij zijn carrière bij Philips, vervolgens heeft hij verschillende internationale posities binnen Lighting bekleed in o.a. Portugal, Polen, België en Tsjechië. Hij is onder andere lid geweest van de Taskforce Verlichting ingesteld door de minister van VROM over energie-efficiënte verlichting en daarnaast is hij voorzitter van de Nederlandse Licht Associatie (NLA). Hij is bestuurslid van de FEDET (Federatie Electrotechniek) en initiatiefnemer van GLOW, het jaarlijks lichtfestival in Eindhoven.


In aanloop naar en tijdens de serie over de Circulaire Economie deelt NRC Live regelmatig opiniestukken van onze sprekers.

Bekijk het programma