AI hoort op de CEO agenda

Artificiële Intelligentie (AI) is de afgelopen jaren snel beter geworden door doorbraken in computerkracht en de beschikbaarheid van data. Er is sprake van een sterke toename in het aantal keren dat CEO’s AI noemen in hun presentatie van de jaarcijfers, zo observeerde research consortium AI Index Groep in 2018. Dit geeft aan dat we aan de vooravond staan van een golf van investeringen. Het potentieel, maar ook de risico’s en beperkingen, maken dat AI niet langer kan worden beschouwd als een onderwerp voor statistici en computer programmeurs.

Het is tijd dat leiders de AI-technologie begrijpen én er actief sturing aan geven. Het heeft een enorm (waarde)potentieel, het vereist investering, en er kleven risico’s aan: AI is een onderwerp voor de CEO. In dit eerste artikel – onderdeel van een drieluik – bekijken we de kracht van AI, de waarde die het creëert en de beperkingen die er in AI schuilen. Het tweede artikel richt zich op momentum: hoe kun je als organisatie er écht zelf mee aan de slag? Het derde artikel gaat uiteindelijk dieper in op ‘verantwoordelijk’ omgaan met de technologie.

“We moeten het gas indrukken, maar wel met onze ogen wijd open en met twee handen aan het stuur.”

De kracht van AI

Als vuistregel kun je stellen dat AI cognitieve taken kan vervullen die mensen kunnen uitvoeren in minder dan een paar seconden. Sommige AI’s zijn beter dan de beste expert. Dit stelt AI’s in staat tot:

  • Waarnemen. AI’s kunnen foto’s en video’s ‘zien’, geschreven teksten ‘lezen,’ geluiden ‘horen’ en mensen ‘verstaan.’ En dit doen ze op grotere schaal, en met meer nauwkeurigheid dan mensen. Zo kan AI de ontevreden klanten vinden tussen duizenden call centre gesprekken. Of kan AI prostaatkanker eerder ontdekken op een CT-scan dan een radioloog.
  • Voorspellen. AI’s kunnen complexe fenomenen doorgronden en voorspellingen doen. Of dat nou is hoe laat de pizza wordt bezorgd, of er een tsunami komt, of de kans dat we Alzheimer’s zullen krijgen.
  • Interacteren. Spraak en taal-vaardigheiden nemen snel toe. Dat maakt dat we met computers kunnen praten in bijna alle talen van de wereld. En we kunnen ook een spelletje Go of StarCraft met ze spelen – en alleen nog maar verliezen.

“Hoogste tijd dat AI op de agenda van iedere CEO komt, vindt Patrick Leenheers van THNK. Bezoek 11 april zijn kennissessie tijdens het NRC Live event Winnen met AI.”
Tweet this!
 

AI waardecreatie

McKinsey Institute schat het wereldwijde waarde potentieel van AI over alle industrieën en overheidssectoren op US$6 biljoen. Dat is ruwweg 7 keer de omvang van de Nederlandse economie. Deze waarde wordt typisch op een van de volgende manieren gerealiseerd:

  • Efficiëntie. KLM’s Bluebot handelt alle eenvoudige klant interacties af, zodat de klantenservice medewerkers alleen nog de ingewikkelde gevallen hoeven te behandelen.
  • Effectiviteit: Netflix weet ons als geen ander te vertellen wat we nu willen kijken en dus de juiste films in te kopen, te maken en te streamen.
  • Nieuwe business modellen: Affirm, verleent consumentenkrediet per transactie, in plaats van per maand. Hun algoritme beoordeelt vooraf elke aankoop op zich. Zo kan het gebeuren dat een persoon wel krediet krijgt voor een IKEA-kast, maar niet voor een restaurantbezoek. Hierdoor kunnen ze mensen bedienen die geen credit card zouden krijgen: een aanzienlijk deel van hun klantenbestand.
  • Nieuwe diensten: De bekendste zijn de persoonlijke assistenten. Google Duplex belt je kapper om een afspraak voor je te maken. En in Phoenix, Arizona kun je sinds december gebruik maken van Waymo, een taxi zonder chauffeur.

Ook overheden zien het potentieel. In gezondheidszorg, onderwijs, veiligheid. En ook thema’s als energietransitie, ontbossing of klimaatverandering lenen zich voor toepassing. AI zal worden als elektriciteit en computers: we zullen het overal in ons leven tegenkomen.

“Ga op cursus! AI werkt echt fundamenteel anders dan andere digitale technologieën.
We moeten onze intuïtie bijstellen over wat computers kunnen door zelf aan de slag te gaan.”

De beperkingen van AI

Naast de grote economische en maatschappelijke potentie, zijn er risico’s en beperkingen.

  • AI’s zijn dom. Ze kunnen maar één ding en ze hebben geen gezond verstand. Ze doen wat je ze opdraagt zonder vragen te stellen. De Britse overheid vond uit dat Google Adwords haar advertenties plaatste in extremistische YouTube filmpjes. Voor een AI is dat geen probleem, zolang er maar op geklikt wordt.
  • AI’s zijn bevooroordeeld. De kwaliteit van een AI wordt bepaald door de data waarmee ze wordt ‘getraind.’ En data zijn per definitie historisch en reflecteren dus maatschappelijke onevenwichtigheden. Zo had Amazon’s recruiting assistent geconcludeerd dat mannen betere engineers zijn dan vrouwen.
  • AI’s zijn een ‘black box.’ Ze kunnen niet uitleggen waarom ze een beslissing nemen. Als een AI een kredietaanvraag afkeurt, kan ze niet uitleggen waarom en kan het zijn dat de logica daarachter niet ethisch is.
  • AI’s zijn overal. Dit maakt dat alle aspecten van ons leven gemonitord en beïnvloed kunnen worden, terwijl onze gewoontes, privacynormen en wetgeving hier totaal niet op aangepast zijn.

AI hoort op de CEO agenda

Het grote (waarde)potentieel, de vereiste investering, en de risico’s, maken dat AI een onderwerp is geworden voor de CEO. Dat vereist actie:

  • Wees praktisch. AI werkt fundamenteel anders dan andere digitale technologieën. We moeten onze intuïtie bijstellen over wat computers kunnen door aan de slag te gaan. Ga op cursus, neem een tiener mee naar een developer day, of probeer een AI te leren uw huisdier te herkennen.
  • Wees strategisch. Waar zit voor uw situatie het meeste potentieel? Zet u in op efficiency en effectiviteit van uw huidige organisatie, of richt u zich op nieuwe business modellen of innovatieve diensten?
  • Wees verantwoordelijk. Ga ervan uit dat elke AI enorme ongewilde consequenties kan hebben voor uw organisatie, medewerkers en klanten. Stel veel vragen en bespreek consequent hoe privacy, ethiek en veiligheid niet worden geofferd voor groei en winst.

En last but not least: maak snelheid. De wereld van AI ontwikkelt snel. We moeten het gas indrukken, maar wel met onze ogen wijd open en met twee handen aan het stuur.


Over Patrick Leenheers en Mark Vernooij
Patrick is Director bij THNK School of Creative Leadership, verantwoordelijk voor innovatie programma’s voor corporate cliënten. Hij werkt wereldwijd in uiteenlopende sectoren (e-commerce, logistiek, energie, retail, pharma, finance) aan (digitale) innovatie projecten, met focus op Analytics en A.I. Hij werkt daarin samen met Thought Leaders van Berkeley University of California, Stanford en Oxford. Voordat hij zich aansloot bij THNK leidde hij innovatie programma’s bij Vodafone en Telstra (Sydney). Hij heeft een achtergrond als strategy-consultant bij AT Kearney en studeerde Management van Technologische Innovatie in Groningen.

Mark richt zich als Partner bij THNK op op maat gemaakte programma’s voor organisaties op het gebied van innovatie, digitale transformatie en opkomende technologieën. Ook is hij verantwoordelijk voor de uitbreidingsinspanningen in het Midden-Oosten. Mark is docent geweest op verschillende scholen – waaronder Berkeley, Columbia, Stanford en Wharton – en is regelmatig spreker en facilitator op evenementen en conferenties, zoals het World Economic Forum waar hij ook lid is van het netwerk van deskundigen op het gebied van innovatie.


Workshop: AI vergt leiderschap
De ontwikkelingen binnen AI gaan met de snelheid van het licht. Dat vergt een enorme verantwoordelijkheid van jou als leider. Welke keuzes maak je, hoe optimaliseer je de data, op welke uitkomst evalueer je? De leider van morgen moet vandaag haar of zijn paradigma veranderen. Bestaande structuren loslaten, nieuwe initiatieven durven te ontplooien: de strategische leiderschapssessie met Patrick Leenheers – op 11 april tijdens Winnen met AI  – helpt je met het zetten van de eerste stap.


Kom 11 april naar 'Winnen met AI'

Blijf op de hoogte!

Blijf op de hoogte!

Wil je op de hoogte blijven van toekomstige NRC Live events? Schrijf je dan in voor onze nieuwsbrief!

Suggesties voor een spreker?

Suggesties voor een spreker?

Ken jij iemand die goed zou kunnen spreken op een van onze events? Stel dan een spreker aan ons voor!